Showing posts with label athrú. Show all posts
Showing posts with label athrú. Show all posts

Friday, November 10, 2023

Athrú

Bhí a fhios a’m, chomh luath agus a dhúisigh mé an mhaidin sin, go raibh sé imithe. D’airigh mé i bhfuacht na leapan é. Bheadh orm pluid níos troime a fháil ón áiléar. B’shin coicís ó shin, agus tá roinnt cuairteanna tugtha a’m ar an áiléar céanna ó shleamhnaigh an fómhar uainn ag tús na míosa seo caite. Tháinig fuacht an gheimhridh i bhfad roimh an am, shílfeá, gan fiú deireadh na míosa tagtha fós. Ach, cá bhfios dúinn - b’fhéidir go dtagann deireadh an fhómhair ag tús mhí Dheireadh Fómhair seachas ag a deireadh? Go deimhin, cá bhfios dúinn nach bhfuil baint éigin ag athrú aeráide leis an scéal!? Pé scéal é, chomh luath agus a airím fuacht an gheimhridh i mo chnámha, bíonn a fhios a’m go bhfuil sé in am dom slán a fhágáil ag éadaí éadroma an tsamhraidh agus éadaí troma an gheimhridh a chur ina n-áit.

Sula gcuirim éadaí an tséasúir san áiléar, is cuma samhradh nó geimhreadh ann, roinnim ina dhá chuid iad; cuirim i mála amháin na cinn as ar bhain mé úsáid i rith an tséasúir ar leith sin, agus cuirim i mála nó dhó eile na héadaí agus rudaí eile nár baineadh úsáid astu, ar chor ar bith, an séasúr sin. Téann an chéad mhála suas san áiléar, agus téann na málaí eile chuig siopa carthanachta. Bíonn líon na málaí ag athrú chuile bhliain. De réir a chéile, táim ag gearradh siar agus ag glanadh amach; ag fáil réidh leis na nithe sin nach bhfuil gá leo i mo shaol níos mó, agus ag coinneáil na rudaí a theastaíonn uaim.

Nuair a thosaigh mé ar dheighilt-éadaí an tséasúir seo, rith sé liom go mbíonn séasúir phearsanta a’inn fhéin, séasúir ina n-athraíonn tréith éigin dár meon nó dár saol, ar bhealach amháin nó ar bhealach eile. Tagann briseadh croí le tragóid nó le drochscéala, mar shampla, ach tagann ardú croí le grá, le cairdeas, le tacaíocht. In amanna mar sin, tagann athrú i saol an duine. Athraíonn an comhchaidreamh. Tagann cairde, imíonn cairde. Go comhfhiosach nó go fo-chomhfhiosach, tarlaíonn deighilt nó athruithe de shaghas éigin.

I láthair na huaire, tá daoine ag fulaingt i dtíortha éagsúla ar fud an domhain. Tá easaontas ag tarraingt athrú saoil gan choinne sa mullach ar dhaoine. Tá fir, mná agus páistí soineanta neamhchiontacha sáinnithe i lár cogaí nach féidir leo éalú uathu. Níl thart orthu ach fuacht an fhuatha. Nára fada go mbeidh teocht na síochána ina saol.

*******************************************

Foilsíodh leagan den scéal seo i bhforlíonadh Súil Thart na míosa seo, forlíonadh atá le fáil uair sa mhí sa nuachtán Donegal News. Is é Seán Mór Ó Daimhín, Oifigeach Forbartha Gaeilge le Comhairle Contae Dhún na nGall, eagarthóir an fhorlíonaidh. 

Friday, October 23, 2020

Na Dátaí Sin

Thug mé suntas dó, inné, nuair a bhí mé i mbun siopadóireachta in ollmhargadh áitiúil, go bhfuil sé de nós agam súil ghéar a choinneáil ar an 'dáta ar fearr roimhe' nó ar an 'dáta dulta ó mhaith' atá scríofa ar na táirgí éagsúla, sula gceannaím iad. 

Is ceist sách achrannach iad na dátaí céanna, muise, agus, dá bhrí sin, cloím leis an dáta is úire, nó leis an dáta is faide anonn, a dhéanann ciall domsa, mar thomhaltóir. Mé fhéin a bheas thíos leis má thógaim an ceann mícheart; mise a bheas tinn, má dhéanaim neamhaird iomlán de mholtaí na saineolaithe bia, nó, níos measa fós, d'fhéadfadh duine éigin eile a bheith go dona tinn, dá dtabharfainn an táirge lofa abhaile chucusan. 

Ní féidir an fhreagracht uilig a fhágáil le foireann an tsiopa (ní bhíonn siadsan, ná saoi, gan locht), caithfimid cuid den chúram a ghabháil orainn fhéin, freisin, shílfeá. 

Rith an smaoineamh liom, ar maidin, nach bhfuil fiú saineolaithe an domhain ar ghalair neamhchoitianta in ann dátaí cinnte a thabhairt dúinn maidir le dáta éaga an choróinvíris. Dá bhrí sin, caithfear a bheith cúramach, gan an fhreagracht uilig a fhágáil le rialtais ná le saineolaithe, ach ár gcuid a dhéanamh le haire a thabhairt dúinn fhéin agus do dhaoine eile. 

Tá dáta úr faighte againn, cé nach bhfuil an dáta is faide anonn ar eolas ag éinne againn, fós. 

Go bhfága muid fhéin ár sláinte againn.